TCMB PARA POLITIKASI KURULU, ENFLASYON GORUNUMUNE YONELIK BELIRSIZLIGIN ONEMLI OLCUDE YUKSELDIGINI BILDIRDI

TCMB PARA POLITIKASI KURULU, ENFLASYON GORUNUMUNE YONELIK BELIRSIZLIGIN ONEMLI OLCUDE YUKSELDIGINI BILDIRDI

TCMB PARA POLITIKASI KURULU`NUN 12 MART TARIHINDE YAPTIGI TOPLANTISININ TUTANAK OZETLERI YAYINLANDI.
KURULUN DEGERLENDIRMELERI SOYLE:

KURESEL EKONOMI
1. SUBAT AYI SONUNDA BASLAYAN JEOPOLITIK GELISMELER NETICESINDE BELIRSIZLIKLER ARTARKEN, KURESEL RISK ISTAHINDA BOZULMA VE ENERJI FIYATLARINDA YUKSELIS GOZLENMISTIR. ENERJI ARZI, TEDARIK ZINCIRLERI VE TASIMA MALIYETLERINE ILISKIN ARTAN BU BELIRSIZLIKLER EMTIA FIYATLARINDA GENELE YAYILAN YUKSEK OYNAKLIKLAR ILE HAM PETROL VE DOGAL GAZ FIYATLARINDA ONEMLI ARTISA NEDEN OLMUSTUR. OZELLIKLE, TEDARIK ZINCIRLERINDEKI AKSAMALARIN SURESI VE OLCUSU ENERJI FIYATLARININ GELECEKTEKI SEYRI ACISINDAN ONEM TASIMAKTADIR.

2. DIGER TARAFTAN, ABD YUKSEK MAHKEMESININ BAZI TARIFELERI IPTAL ETMESI ILE KURESEL TICARET POLITIKALARINA ILISKIN BELIRSIZLIKLER BIR ONCEKI PPK DONEMINE GORE BIR MIKTAR YUKSELMISTIR. BUNA EK OLARAK, JEOPOLITIK GELISMELERIN DE ETKISIYLE BUYUME GORUNUMU UZERINDEKI ASAGI YONLU RISKLER GUCLENMISTIR. BU CERCEVEDE, KURESEL OLCEKTE ZAYIF VE KIRILGAN GORUNUMUN DEVAM EDECEGI TURKIYE’NIN DIS TICARET ORTAKLARININ IHRACAT PAYLARIYLA AGIRLIKLANDIRILAN KURESEL BUYUME ENDEKSININ BIR ONCEKI PPK DONEMINE GORE BIR MIKTAR ASAGI YONDE REVIZE EDILEREK 2026 VE 2027 YILLARINDA YILLIK BAZDA YUZDE 2,2 ORANINDA ARTACAGI TAHMIN EDILMEKTEDIR.

3. EMTIA FIYATLARINDAKI YUKSELIS KURESEL ENFLASYON UZERINDEKI RISKLERI ARTIRMISTIR. MERKEZ BANKALARI SOZ KONUSU RISKLERI GOZETMEYE DEVAM EDERKEN, GELISMELERIN BUYUME VE ISTIHDAM UZERINDEKI OLUMSUZ ETKILERINI DE DIKKATE ALMAKTADIR. JEOPOLITIK GELISMELERIN NEDEN OLDUGU ARZ SOKUNUN NE KADAR KALICI OLACAGI VE ENFLASYON BEKLENTILERINI NE OLCUDE BOZACAGI KURESEL PARA POLITIKALARININ SEYRI ACISINDAN ONEM TASIMAKTADIR. SON DONEMDE, ARTAN BELIRSIZLIK VE RISK ISTAHINDAKI DALGALANMALARA BAGLI OLARAK, GELISMEKTE OLAN ULKE HISSE SENEDI PIYASALARINDAN PORTFOY CIKISLARI GOZLENIRKEN, PORTFOY HAREKETLERI UZERINDEKI ASAGI YONLU RISKLER GUCLENMISTIR.

PARASAL VE FINANSAL KOSULLAR
4. BIREYSEL KREDILERIN 4 HAFTALIK BUYUME ORANLARININ ORTALAMASI 23 OCAK–6 MART DONEMINDE YUZDE 2,7 SEVIYESINE GERILEMISTIR. BU YAVASLAMADA IHTIYAC VE TASIT KREDILERI ETKILI OLMUSTUR. TL TICARI KREDILERIN 4 HAFTALIK BUYUME ORANLARININ ORTALAMASI YUZDE 2,7 SEVIYESINE GERILERKEN KUR ETKISINDEN ARINDIRILMIS YABANCI PARA (YP) TICARI KREDILERDEKI 4 HAFTALIK BUYUME ORANLARININ ORTALAMASI YUZDE 1,1 ILE YATAY BIR SEYIR IZLEMISTIR.

5. TURK LIRASI (TL) MEVDUAT FAIZ ORANLARI, 23 OCAK ILE BITEN HAFTAYA KIYASLA 39 BAZ PUAN ARTARAK 6 MART ILE BITEN HAFTADA YUZDE 44,4 SEVIYESINDE GERCEKLESMISTIR. AYNI DONEMDE TL TICARI KREDI FAIZLERI (KREDILI MEVDUAT HESABI VE KREDI KARTI HARIC) 239 BAZ PUAN ARTISLA YUZDE 48,3 SEVIYESINDE OLUSMUSTUR. IHTIYAC KREDISI (KREDILI MEVDUAT HESABI HARIC) FAIZLERI 259 BAZ PUAN ARTARAK YUZDE 59,0 KONUT KREDISI FAIZLERI 208 BAZ PUAN AZALARAK YUZDE 34,2 ZAMAN ZAMAN OYNAK BIR SEYIR IZLEYEN TASIT KREDISI FAIZLERI ISE 534 BAZ PUAN AZALARAK YUZDE 32,6 SEVIYESINDE GERCEKLESMISTIR.

6. TURKIYE CUMHURIYET MERKEZ BANKASI (TCMB), 24 OCAK TARIHINDE, MAKROFINANSAL ISTIKRARI VE PARASAL AKTARIM MEKANIZMASINI GUCLENDIRMEK AMACIYLA YURT DISINDAN TEMIN EDILEN TURK LIRASI BORCLARA UYGULANAN ZORUNLU KARSILIK ORANLARINDA DEGISIKLIKLER YAPMISTIR. BUNA ILAVETEN, 31 OCAK TARIHINDE SIKI PARASAL DURUSU DESTEKLEMEK VE MAKROFINANSAL ISTIKRARI GUCLENDIRMEK AMACIYLA YABANCI PARA KREDILERDE SEKIZ HAFTALIK DONEMLER ICIN YUZDE 1 OLAN BUYUME SINIRI YUZDE 0,5’E DUSURULURKEN TUKETICILERE TAHSIS EDILEN KREDILI MEVDUAT HESABI LIMITLERINE BUYUME SINIRI GETIRILEREK SEKIZ HAFTALIK DONEMLER ICIN BUYUME SINIRI YUZDE 2 OLARAK BELIRLENMISTIR.

7. TCMB BRUT ULUSLARARASI REZERVLERI, 23 OCAK’TAN BU YANA 18,1 MILYAR ABD DOLARI AZALARAK 6 MART ITIBARIYLA 197,5 MILYAR ABD DOLARINA GERILEMISTIR. TURKIYE’NIN 5 YILLIK KREDI RISK PRIMI (CDS) 21 OCAK’TAN BU YANA YAKLASIK 40 BAZ PUAN ARTARAK 11 MART ITIBARIYLA 254 BAZ PUAN SEVIYESINE YUKSELMISTIR. TURK LIRASININ 1 AY VADELI KUR OYNAKLIGI 11 MART ITIBARIYLA 21 OCAK’A KIYASLA YUKSELISLE YUZDE 13,3 SEVIYESINE, 12 AY VADELI KUR OYNAKLIGI YUZDE 20,8 SEVIYESINE YUKSELMISTIR. ONCEKI PPK TOPLANTI HAFTASINDAN 6 MART’ A KADAR DEVLET IC BORCLANMA SENETLERI (DIBS) PIYASASINA 0,6 MILYAR ABD DOLARI, HISSE SENEDI PIYASASINA ISE 1,1 MILYAR ABD DOLARI OLMAK UZERE TOPLAMDA 1,7 MILYAR ABD DOLARI NET PORTFOY GIRISI GERCEKLESMISTIR.

TALEP VE URETIM
8. GAYRI SAFI YURT ICI HÂSILA (GSYH), 2025 YILININ DORDUNCU CEYREGINDE YILLIK VE CEYREKLIK BAZDA SIRASIYLA YUZDE 3,4 VE YUZDE 0,4 ORANLARINDA ARTMISTIR. BITKISEL URETIMDEKI DON VE KURAKLIK OLAYLARI KAYNAKLI GERILEMENIN ETKISIYLE TARIM KATMA DEGERINDE GERCEKLESEN DARALMA, YILLIK BAZDA BUYUMEYI YILIN SON CEYREGINDE DE SINIRLAMAYA DEVAM ETMISTIR. HARCAMA YONTEMIYLE INCELENDIGINDE, OZEL TUKETIM VE TOPLAM YATIRIMLARIN YILLIK BUYUMEYE POZITIF KATKI VERDIGI GORULMUSTUR. CEYREKLIK BAZDA ISE OZEL TUKETIMDE ARTIS OLURKEN, TOPLAM YATIRIMLAR SINIRLI OLARAK GERILEMISTIR. AYNI DONEMDE, CEYREKLIK BAZDA MAL VE HIZMET ITHALATINDA ARTIS, IHRACATINDA ISE DUSUS GERCEKLESMISTIR. BOYLELIKLE NET IHRACATIN CEYREKLIK BUYUMEYE KATKISI NEGATIF YONDE OLMUSTUR. BU CERCEVEDE, IKTISADI FAALIYET, SON CEYREKTE HIZ KESMEYE DEVAM EDEREK POTANSIYELININ ALTINDA BIR BUYUME SERGILEMISTIR. 2025 YILI GENELINDE ISE BUYUME YUZDE 3,6 ORANINDA GERCEKLESMISTIR. OZEL TUKETIMIN YILLIK BUYUMEYE VERDIGI KATKI SINIRLI OLARAK GERILEMIS, YATIRIMLARIN KATKISI ARTMIS, NET IHRACAT ISE BUYUMEYI SINIRLAMISTIR.

9. OCAK AYINDA PERAKENDE SATIS HACIM ENDEKSINDE AYLIK BAZDA YUZDE 2,4, CEYREKLIK BAZDA ISE YUZDE 4,3 ORANINDA ARTIS GERCEKLESMISTIR. ALTIN HARIC PERAKENDE SATISLARIN AYLIK VE CEYREKLIK ARTISI DAHA DUSUK OLMUSTUR. AYNI DONEMDE TICARET SATIS HACIM ENDEKSI, AYLIK BAZDA YUZDE 0,1 ORANINDA, CEYREKLIK BAZDA ISE YUZDE 1,5 ORANINDA ARTIS GOSTERMISTIR. HIZMET URETIM ENDEKSINDE ARALIK AYINDA, AYLIK BAZDA YUZDE 1,0, CEYREKLIK BAZDA ISE YUZDE 0,5 ORANI ILE ILIMLI BIR ARTIS OLMUSTUR. SUBAT AYI ITIBARIYLA KARTLA YAPILAN HARCAMALAR CEYREKLIK OLARAK SINIRLI BIR ARTIS GOSTERMISTIR. BEYAZ ESYA SATISLARI OCAK AYINDA DUSMUS, OTOMOBIL SATISLARI SUBAT AYI ITIBARIYLA YILIN ILK CEYREGINDE GERILEMISTIR. IMALAT SANAYI FIRMALARINA YONELIK ANKET VERILERI, YILIN ILK CEYREGINDE KAYITLI IC PIYASA SIPARISLERINDE BIR MIKTAR ARTISA, GELECEGE YONELIK IC PIYASA SIPARIS BEKLENTILERINDE ISE GERILEMEYE ISARET ETMISTIR. OZETLE, YAKIN DONEME ILISKIN VERILER TALEP KOSULLARININ DEZENFLASYON SURECINE VERDIGI DESTEGIN SURDUGUNU IMA ETMEKTEDIR.

10. OCAK AYINDA SANAYI URETIM ENDEKSI, MEVSIM VE TAKVIM ETKILERINDEN ARINDIRILMIS OLARAK AYLIK BAZDA YUZDE 2,8 ORANINDA, TAKVIM ETKILERINDEN ARINDIRILMIS OLARAK YILLIK BAZDA YUZDE 1,8 ORANINDA GERILEMISTIR. CEYREKLIK BAZDA SANAYI URETIMI, OCAK AYI ITIBARIYLA ILK CEYREKTE YUZDE 1,2 ORANINDA DUSUS KAYDETMISTIR. DEPREM BOLGESINDE YAPILMAKTA OLAN KONUTLARIN 2025 YIL SONUNA KADAR TAMAMLANARAK TESLIM EDILMESI HEDEFIYLE UYUMLU OLARAK, OZELLIKLE GECTIGIMIZ YILIN IKINCI YARISINDA DAHA KUVVETLI SEYREDEN INSAAT BAGLANTILI SEKTORLERIN URETIMI OCAK AYINDA GERILEMISTIR. NITEKIM OCAK AYINDA SANAYI URETIMINDEKI AYLIK AZALISIN YARISINDAN FAZLASI KAUCUK-PLASTIK, MINERAL URUNLER, ANA METAL, FABRIKASYON METAL SEKTORLERININ NEGATIF KATKISI KAYNAKLI OLMUSTUR. TIPIK OYNAKLIK SERGILEYEN DIGER ULASIM VE BENZERI SEKTORLER DE DISLANDIGINDA, SANAYI URETIMI CEYREKLIK BAZDA DAHA SINIRLI BIR GERILEME GOSTERMISTIR. BUNUNLA BIRLIKTE, SANAYI URETIMININ ANA EGILIMI HALEN ZAYIF SEYRETMEKTEDIR. IMALAT SANAYINE YONELIK ANKET GOSTERGELERI, BIRINCI CEYREK ICIN SEKTOR FAALIYETINDE ILIMLI BIR ARTISA ISARET ETMISTIR. DIGER TARAFTAN KAPASITE KULLANIM ORANI YATAYA YAKIN BIR SEYIR IZLEMISTIR. INSAAT URETIM ENDEKSI ISE, 2025 YILININ DORDUNCU CEYREGINDE CEYREKLIK BAZDA YUZDE 1,3 ORANINDA, BIR ONCEKI YILIN AYNI DONEMINE GORE ISE YUZDE 12,9 ORANINDA YUKSELIS KAYDETMISTIR.

11. OCAK AYINDA MEVSIMSELLIKTEN ARINDIRILMIS ISTIHDAM 32 MILYON KISI SEVIYESINDE GERCEKLESMIS VE BIR ONCEKI CEYREK ORTALAMASINA KIYASLA YUZDE 1,7 ORANINDA AZALMISTIR. BU DONEMDE, ISGUCUNE KATILIM ORANI CEYREKLIK OLARAK 1,1 PUAN DUSMUSTUR. ISTIHDAMDAKI AZALISA KARSIN KATILIM ORANINDAKI DUSUSUN ETKISIYLE, ISSIZLIK ORANI BIR ONCEKI CEYREKTEKI ORTALAMA YUZDE 8,3 SEVIYESINDEN OCAK AYINDA YUZDE 8,1 SEVIYESINE GERILEMISTIR. ANKET GOSTERGELERI, YILIN ILK CEYREGINDE IMALAT SANAYI FIRMALARININ GELECEGE YONELIK ISTIHDAM BEKLENTILERINDE TARIHSEL ORTALAMANIN ALTINDA SEYREDEN GORUNUMUN DEVAMINA ISARET ETMEKTEDIR.

12. OCAK AYINA ILISKIN VERILERIN YAYIMLANMASIYLA BIRLIKTE ODEMELER DENGESI ISTATISTIKLERINDE, BIRINCIL GELIR DENGESI ALTINDAKI PORTFOY YATIRIMLARI KALEMINDE FAIZ GIDERLERININ HESAPLAMASINDA YONTEM DEGISIKLIGINE GIDILEREK, 2020 YILININ EYLUL AYINDAN BASLAMAK UZERE GERIYE DONUK REVIZYON YAPILMISTIR. MENKUL KIYMET SAHIBININ YERLESIKLIGININ ESAS ALINDIGI SOZ KONUSU REVIZYON, CARI ISLEMLER ACIGINI SOZ KONUSU DONEMDE TOPLAMDA 8,9 MILYAR DOLAR ARTIRICI YONDE ETKILEMIS, BU ETKININ 4,8 MILYAR DOLARI ISE 2025 YILINDA GERCEKLESMISTIR. REVIZYONUN KARSILIKLI ETKISI NET HATA NOKSAN KALEMINE AYNI TUTARDA YANSIMISTIR. BOYLELIKLE 2025 YIL GENELI CARI ACIGI 25,2 MILYAR DOLARDAN REVIZYON SONRASINDA 30,1 MILYAR DOLARA CARI ACIGIN GSYH’YE ORANI ISE YUZDE 1,6’DAN YUZDE 1,9 SEVIYESINE YUKSELMISTIR. SOZ KONUSU REVIZYON SONRASINDA OCAK AYINDA CARI ISLEMLER DENGESI AYLIK BAZDA 6,8 MILYAR ABD DOLARI ACIK VERMISTIR. 12 AYLIK BIRIKIMLI CARI ACIK ONCEKI AYA KIYASLA 2,8 MILYAR ABD DOLARI ARTARAK 32,9 MILYAR ABD DOLARI OLMUSTUR. SEYAHAT GELIRLERI 3,4 MILYAR ABD DOLARI OLARAK GERCEKLESMIS, 12 AYLIK BIRIKIMLI OLARAK 60,2 MILYAR ABD DOLARINA YUKSELMISTIR. HIZMETLER DENGESI FAZLASI ISE 63,1 MILYAR ABD DOLARI SEVIYESINDE GERCEKLESEREK GUCLU SEYRINI SURDURMUSTUR.

13. SUBAT AYINDA MEVSIMSELLIKTEN ARINDIRILMIS OLARAK IHRACAT VE ITHALAT ARTIS KAYDETMISTIR. BUNUNLA BIRLIKTE, 12 AYLIK BIRIKIMLI DIS TICARET ACIGI BIR ONCEKI AYA GORE YUKSELMISTIR. SOZ KONUSU DONEMDE, ALTIN ITHALATI KURESEL DUZEYDE ALTIN FIYATLARININ ARTISI ILE DESTEKLENMEYE DEVAM ETMISTIR. SUBAT AYI ITIBARIYLA ALTIN ITHALATI 12 AYLIK BIRIKIMLI OLARAK 23,4 MILYAR ABD DOLARI OLMUSTUR. MEVCUT VERILER ISIGINDA, 12 AYLIK BIRIKIMLI CARI ACIKTA SUBAT AYINDA ARTIS OLACAGI ONGORULMEKTEDIR. YAKIN DONEMDE GERCEKLESEN JEOPOLITIK GELISMELERIN CARI ACIK UZERINDEKI OLUMSUZ ETKILERININ MART AYI ITIBARIYLA GOZLENMEYE BASLANACAGI, SOZ KONUSU ETKILERIN BOYUTUNUN ISE SAVASIN SEYRI VE SIDDETINE GORE FARKLILASACAGI DEGERLENDIRILMEKTEDIR. OCAK-SUBAT DONEMINDE MEVSIMSELLIKTEN ARINDIRILMIS TUKETIM MALI ITHALATI SINIRLI OLARAK GERILEMISTIR. SUBAT AYINA ILISKIN GECICI DIS TICARET VERILERI VE MART AYI ICIN YUKSEK FREKANSLI ONCU VERILERLE BERABER DEGERLENDIRILDIGINDE, UC AYLIK ORTALAMA EGILIMLER, IHRACATTA SINIRLI BIR GERILEMEYLE BIRLIKTE ITHALATTA YATAY SEYRE ISARET ETMEKTEDIR.

14. CARI ACIGIN FINANSMANI TARAFINDA, BANKACILIK SEKTORUNUN 12 AYLIK BIRIKIMLI UZUN VADELI BORC CEVIRME ORANI OCAK AYINDA YUZDE 167,2 OLARAK GERCEKLESMISTIR. SOZ KONUSU ORAN, BANKACILIK SEKTORU DISINDAKI FIRMALARDA YUZDE 214,4 OLMUSTUR. BU CERCEVEDE, YURT DISI BORCLANMA IMKANLARININ YUKSEK SEVIYELERINI KORUDUGU DEGERLENDIRILMISTIR.

ENFLASYON GELISMELERI VE BEKLENTILER
15. TUKETICI FIYATLARI SUBAT AYINDA YUZDE 2,96 ORANINDA ARTMIS, YILLIK ENFLASYON 0,88 PUAN YUKSELISLE YUZDE 31,53 SEVIYESINDE GERCEKLESMISTIR. YILLIK ENFLASYON GIDA ILE ALKOL-TUTUN-ALTIN GRUPLARINDA BELIRGIN ORANDA YUKSELIRKEN, DIGER ANA GRUPLARDA GERILEMISTIR. YILLIK TUKETICI ENFLASYONUNDAKI YUKSELISE KARSIN, B ENDEKSININ (ISLENMEMIS GIDA URUNLERI, ENERJI, ALKOLLU ICKILER VE TUTUN ILE ALTIN HARIC TUFE) YILLIK DEGISIM ORANI 0,20 PUAN, C ENDEKSININ (ENERJI, GIDA VE ALKOLSUZ ICECEKLER, ALKOLLU ICKILER ILE TUTUN URUNLERI VE ALTIN HARIC TUFE) YILLIK DEGISIM ORANI ISE 0,34 PUAN DUSEREK SIRASIYLA YUZDE 29,91’E VE YUZDE 29,46’YA GERILEMISTIR. YILLIK TUKETICI ENFLASYONUNA KATKILAR INCELENDIGINDE, TEMEL MALLAR VE ENERJI GRUPLARININ KATKILARI BIR ONCEKI AYA KIYASLA SIRASIYLA 0,45 VE 0,25 PUAN AZALIRKEN GIDA VE ALKOLSUZ ICECEKLER, HIZMET VE ALKOL-TUTUN-ALTIN GRUPLARININ KATKILARI SIRASIYLA 1,24, 0,24 VE 0,10 PUAN ARTMISTIR. MEVSIMSELLIKTEN ARINDIRILMIS VERILERLE, TUKETICI FIYATLARININ AYLIK ARTISI BIR ONCEKI AYA KIYASLA GORECE YATAY SEYRETMISTIR. DIGER TARAFTAN, GIDA HARIC TUKETICI ENFLASYONU YAVASLAMISTIR.

16. SUBAT AYINDA TUKETICI ENFLASYONUNDAKI YUKSELISTE GIDA GRUBUNUN ETKISI ONE CIKMISTIR. ISLENMEMIS GIDA FIYATLARI BUYUK OLCUDE SEBZE ILE BEYAZ ET FIYATLARINA BAGLI OLARAK YUKSELIRKEN, ISLENMIS GIDA GRUBUNDA OZELLIKLE SUT VE SUT URUNLERININ ETKISI BELIRGIN OLMUSTUR. BUNUNLA BIRLIKTE, FIYAT ARTISLARININ GRUP GENELINE YAYILDIGI IZLENMISTIR. SOZ KONUSU DONEMDE GIDA FIYATLARI UZERINDE HAVA KOSULLARININ YANI SIRA RAMAZAN AYINA OZGU UNSURLARIN DA ETKISI HISSEDILMISTIR. MEVSIMSEL ETKILERDEN ARINDIRILDIGINDA HIZMET ENFLASYONU, HABERLESME HIZMETLERI FIYATLARINDAKI BELIRGIN ARTISLARIN DA KATKISIYLA BIR ONCEKI AYA KIYASLA YUKSELMISTIR. ENERJI GRUBUNDA, BU DONEMDE ULUSLARARASI ENERJI FIYAT GELISMELERINI TAKIBEN AKARYAKIT VE TUP GAZ FIYATLARINDA ARTISLAR GOZLENMISTIR. DIGER TARAFTAN, PIYASA TAKAS FIYATLARINDAKI GELISMELERE BAGLI OLARAK SON KAYNAK TEDARIK TARIFESI (SKTT) KAYNAKLI ELEKTRIK FIYATINDAKI GERILEME BU GRUPTA DAHA OLUMSUZ BIR GORUNUMU SINIRLAMISTIR. TEMEL MAL GRUBUNDA, GIYIM VE AYAKKABI FIYATLARI MEVSIMSEL ETKILER ILE GERILEMEYE DEVAM EDERKEN, DAYANIKLI TUKETIM MALLARI FIYATLARI ILIMLI BIR ORANDA YUKSELMISTIR. DIGER TEMEL MALLAR ALT GRUBUNDA ISE FIYATLAR YATAYA YAKIN SEYRETMISTIR. BU GORUNUM ALTINDA, MEVSIMSEL ETKILERDEN ARINDIRILMIS TEMEL MAL ENFLASYONU DUSUS KAYDETMISTIR.

17. ENFLASYONUN ANA EGILIMI SUBAT AYINDA YATAYA YAKIN SEYRETMISTIR. MEVSIMSELLIKTEN ARINDIRILMIS AYLIK ENFLASYON B ENDEKSINDE SINIRLI BIR ORANDA YUKSELIRKEN, C ENDEKSINDE DUSMUSTUR. BU AYRISMADA ISLENMIS GIDA ENFLASYONUNDAKI KAYDA DEGER ARTIS (OCAK AYINDA YUZDE 2,7’DEN SUBAT AYINDA YUZDE 5,2’YE) ETKILI OLMUSTUR. FIYAT ARTISLARI B ENDEKSINI OLUSTURAN GRUPLARDAN ISLENMIS GIDA VE HIZMET GRUPLARINDA YUKSELIRKEN TEMEL MALLARDA BELIRGIN BIR SEKILDE ZAYIFLAMISTIR. TCMB BUNYESINDE TAKIP EDILEN TUM GOSTERGELER BIR ARADA DEGERLENDIRILDIGINDE, ANA EGILIM YATAYA YAKIN SEYRETMISTIR. GOSTERGELER UC AYLIK ORTALAMALAR BAZINDA ISE SINIRLI BIR ARTIS GOSTERMISTIR.

18. SUBAT AYI ITIBARIYLA SON UC AYLIK DONEMDE MEVSIM ETKILERINDEN ARINDIRILMIS ORTALAMA ENFLASYON BIR ONCEKI AYA KIYASLA TEMEL MALLARDA GERILERKEN HIZMET SEKTORUNDE GORECE YATAY SEYRETMISTIR.

19. HIZMET SEKTORUNDE HÂKIM OLAN FIYATLAMA DAVRANISI ONEMLI BIR ATALETE VE SOKLARIN ENFLASYON UZERINDEKI ETKILERININ UZUN BIR ZAMANA YAYILMASINA NEDEN OLMAKTA VE HIZMET ENFLASYONU MALLARA GORE YUKSEK SEYRETMEKTEDIR. SUBAT AYI ITIBARIYLA YILLIK BAZDA MAL ENFLASYONU YUZDE 27, HIZMET ENFLASYONU ISE YUZDE 40 CIVARINDA SEYRETMEKTEDIR. SUBAT AYINDA ALT KALEMLER ARASINDA HABERLESME HIZMETLERI AYLIK YUZDE 8,73’LUK ARTIS ILE ONE CIKMIS, BU GELISMEDE CEP TELEFONU GORUSME UCRETLERI ETKILI OLMUSTUR. SON UC AYLIK DONEMDE HABERLESME HIZMETLERI FIYATLARINDAKI HIZLI YUKSELIS DIKKAT CEKMEKTEDIR. DIGER HIZMETLER GRUBUNDA EN BELIRGIN YUKSELIS YUZDE 11,06 ILE FINANSAL HIZMETLERDE GOZLENMIS, BUNU YUZDE 5,00 ORANINDAKI ARTISLA BAKIM-ONARIM KALEMI IZLEMISTIR. EGITIM HIZMETLERINDE ISE AYLIK FIYAT ARTISI BIR ONCEKI YILIN AYNI DONEMINE KIYASLA DAHA DUSUK GERCEKLESMISTIR. BU DONEMDE, KIRA ENFLASYONU AYLIK BAZDA YUZDE 3,46 OLURKEN YILLIK BAZDA YUZDE 53,91’E GERILEMISTIR. LOKANTA-OTEL GRUBUNDA FIYATLAR, GIDADAKI OLUMSUZ SEYRE RAGMEN, YUZDE 2,82 ILE GORECE DAHA SINIRLI BIR ORANDA ARTMISTIR. ULASTIRMA HIZMETLERI FIYATLARI, HAVAYOLU UCRETLERINDEKI DONEMSEL GERILEMEYE BAGLI OLARAK ILIMLI SEYRETMISTIR.

20. YURT ICI URETICI FIYATLARI SUBAT AYINDA YUZDE 2,43 ARTISLA YUKSEK SEYRETMEYE DEVAM ETMIS VE YILLIK ENFLASYON 0,39 PUAN ARTARAK YUZDE 27,56 OLMUSTUR. BU DONEMDE ENERJI FIYATLARI (YUZDE -0,22) DUSERKEN, DAYANIKLI (YUZDE 4,47) VE DAYANIKSIZ (YUZDE 3,30) TUKETIM MAL FIYATLARI YUKSEK ARTIS ORANLARI ILE ONE CIKMISTIR.

21. SUBAT AYINDA ORTALAMA 71,1 ABD DOLARI CIVARINDA SEYREDEN BRENT HAM PETROL FIYATLARI, MART AYININ ILK HAFTALARINDA JEOPOLITIK GELISMELERIN ETKISIYLE OLDUKCA DALGALI BIR SEYIR IZLEMIS 11 MART ITIBARIYLA ORTALAMADA 88,5 ABD DOLARI SEVIYESINE ULASMISTIR. DIGER TARAFTAN, YURT ICINDE ESEL MOBIL UYGULAMASININ IVEDILIKLE DEVREYE ALINMASI, HAM PETROL FIYATLARINDAKI ARTISLARIN TUKETICI ENFLASYONUNA YANSIMASINI ONEMLI OLCUDE SINIRLAMISTIR. PETROL FIYATLARINA BENZER SEKILDE, TTF DOGAL GAZ FIYATLARI ARZ KISITLARI ENDISESIYLE BU DONEMDE BELIRGIN BIR ORANDA YUKSELMISTIR. AYRICA ENERJI ILE BAGLANTISI GUCLU URE, SULFUR, POLIPROPILEN, POLIETILEN GIBI EMTIALARIN FIYATLARI DA YUKARI YONLU SEYRETMISTIR. ENERJI VE HAMMADDE AKISINDAKI KESINTILER, OZELLIKLE PETROL VE DOGAL GAZ FIYATLARINDAKI YUKSEK ARTISLA BIRLIKTE URETIM MALIYETLERINI ARTTIRARAK KURESEL OLCEKTE ENFLASYONIST BASKI OLUSTURMA RISKI TASIMAKTADIR.

22. KURESEL ARZ ZINCIRI BASKI ENDEKSI SUBAT AYINDA TARIHSEL ORTALAMASININ UZERINDE GERCEKLESMISTIR. MART AYINDA, HURMUZ BOGAZI`NIN KAPANMASI VE ALTERNATIF ROTA ARAYISLARI TESLIMAT SURELERINI UZATIRKEN, GUVENLIK RISKLERI NEDENIYLE SIGORTA PRIMLERI VE NAVLUN FIYATLARI YUKSELMISTIR. BU DONEMDE, CIN’E YONELIK KONTEYNER ENDEKSI ONEMLI OLCUDE YUKSELIRKEN, KURU YUK TASIMACILIK ENDEKSLERI ARTIS KAYDETMIS KURESEL KONTEYNER ENDEKSI ISE GERILEMISTIR. DOVIZ KURU SEPETI 11 MART ITIBARIYLA EURO KURUNDAKI GELISMELERLE GORECE YATAY SEYRETMISTIR. MEVSIMSEL ETKILERDEN ARINDIRILMIS IMALAT SANAYI PMI VERILERI SUBAT AYINDA HEM GIRDI FIYATLARINDA HEM DE URUN FIYATLARINDA YUKSELISE ISARET ETMISTIR.

23. SUBAT AYINDA ENFLASYON BEKLENTILERINDE YUKSELIS GOZLENMISTIR. PIYASA KATILIMCILARI ANKETI SONUCLARINA GORE, 2026 YIL SONU ENFLASYON BEKLENTISI 0,9 PUAN YUKSELEREK YUZDE 24,1 SEVIYESINDE 2027 YIL SONU ENFLASYON BEKLENTISI 0,6 PUAN ARTISLA YUZDE 18,4 DUZEYINDE OLCULMUSTUR. ON IKI AY SONRASINA ILISKIN ENFLASYON BEKLENTISI 0,1 PUAN ASAGI YONLU GUNCELLEME ILE YUZDE 22,1 OLURKEN, YIRMI DORT AY SONRASINA ILISKIN ENFLASYON BEKLENTISI 0,2 PUAN ARTISLA YUZDE 17,1 ORANINDA OLCULMUSTUR. 5 YIL SONRASINA ILISKIN ENFLASYON BEKLENTISI ISE 0,3 PUAN YUKSELEREK YUZDE 11,4 DUZEYINE CIKMISTIR. REEL SEKTOR BEKLENTILERINE BAKILDIGINDA, FIRMALARIN ON IKI AY SONRASINA ILISKIN YILLIK ENFLASYON BEKLENTISI, SUBAT AYINDA 0,9 PUAN AZALARAK YUZDE 32,0 SEVIYESINE GERILEMISTIR. AYNI DONEMDE HANE HALKININ ON IKI AY SONRASINA ILISKIN ENFLASYON BEKLENTISI ISE YUZDE 48,8 ILE YATAY SEYRETMISTIR. ENFLASYON BEKLENTILERI VE FIYATLAMA DAVRANISLARI DEZENFLASYON SURECI ACISINDAN RISK UNSURU OLMAYA DEVAM ETMEKTEDIR.

24. ONCU VERILER SON IKI AYDA GIDA FIYATLARINDA GOZLENEN OLUMSUZ SEYRIN MART AYINDA HIZ KESTIGINE ISARET ETMEKTEDIR. GECTIGIMIZ DONEMDE SEBZE FIYATLARINDA KAYDEDILEN YUKSEK ARTISLAR, MART AYININ ILK YARISINDA YERINI GORECE DUSUK ORANLI BIR ARTISA BIRAKMISTIR. DIGER YANDAN, JEOPOLITIK GELISMELERLE YUKSELEN PETROL FIYATLARI NEDENIYLE YURT ICI ENERJI FIYATLARININ AKARYAKIT ONCULUGUNDE ONEMLI OLCUDE YUKSELDIGI IZLENMEKTEDIR. ESEL MOBIL UYGULAMASINA BAGLI OLARAK, RAFINERI URUN FIYATLARINDAKI ARTISLARIN ONEMLI BIR BOLUMUNUN MAKTU OTV TUTARINDAN KARSILANMASIYLA BU GRUPTA DAHA OLUMSUZ BIR GORUNUMUN ONUNE GECILMISTIR. HIZMET GRUBUNDA MART AYINDA ULASTIRMA HIZMETLERININ ONE CIKMASI BEKLENMEKTEDIR. JEOPOLITIK GERILIM VE ULUSLARARASI PETROL FIYATLARINDAKI GELISMELERIN YANSIMASIYLA BASTA HAVAYOLU YOLU ILE YOLCU TASIMACILIGI OLMAK UZERE ULASTIRMA HIZMETLERI FIYATLARININ YUKSELME EGILIMINDE OLDUGU TAKIP EDILMEKTEDIR. AYRICA, OZEL OKUL UCRET GELISMELERINE ISTINADEN EGITIM FIYATLARINDAKI YUKSELIS SURMEKTEDIR. ONCU GOSTERGELER TEMEL MAL GRUBUNDA ISE GORECE ILIMLI BIR SEYRE ISARET ETMEKTEDIR. EMTIA FIYATLARINDAKI OYNAKLIGIN VE ARZ KISITLARININ BOYUTU DIKKATE ALINDIGINDA, ENFLASYON GORUNUMUNE YONELIK BELIRSIZLIK ONEMLI OLCUDE YUKSELMISTIR. JEOPOLITIK GELISMELERIN MALIYET KANALI VE IKTISADI FAALIYET UZERINDEN ENFLASYON GORUNUMUNE ETKILERI YAKINDAN TAKIP EDILMEKTEDIR.

PARA POLITIKASI
25. JEOPOLITIK GELISMELER KAYNAKLI ARTAN BELIRSIZLIKLER, HAM PETROL, DOGAL GAZ VE EMTIA FIYATLARINDA YUKSEK OYNAKLIKLARA VE ARTISA NEDEN OLMUSTUR. SOZ KONUSU UNSURLARIN ENFLASYON GORUNUMU UZERINDE OLUSTURABILECEGI RISKLERI SINIRLAMAK AMACIYLA SIKI PARA POLITIKASINI DESTEKLEYICI KARARLAR VE ESGUDUM DAHILINDE MALI TEDBIRLER ALINMISTIR. BU KAPSAMDA, FINANSAL PIYASALARDA YASANAN GELISMELER DIKKATE ALINARAK, SIKI PARASAL DURUSU DESTEKLEMEK AMACIYLA 1 HAFTA VADELI REPO IHALELERINE 2 MART ITIBARIYLA ARA VERILMISTIR. BOYLECE, LIKIDITE YONETIMI ARACLARI ETKILI SEKILDE KULLANILARAK AGIRLIKLI ORTALAMA FONLAMA MALIYETININ, MERKEZ BANKASI GECELIK VADEDE BORC VERME FAIZ ORANI OLAN YUZDE 40’TA OLUSMASI SAGLANMISTIR. AYRICA, DOVIZ PIYASASININ SAGLIKLI CALISMASI, DOVIZ KURLARINDA GOZLENEBILECEK OYNAKLIKLARIN ENGELLENMESI VE DOVIZ LIKIDITESININ DENGELENMESI AMACIYLA TURK LIRASI UZLASMALI VADELI DOVIZ SATIM ISLEMLERINE BASLANMISTIR. PARA POLITIKASI UYGULAMALARININ YANI SIRA, ESGUDUM DAHILINDE MALI TEDBIRLER DE UYGULAMAYA ALINMISTIR. BU KAPSAMDA, ESEL MOBIL UYGULANMASI KARARI, GUBRE ITHALATINDA GUMRUK VERGISININ KALDIRILMASI VE GUBRE IHRACATINA KISITLAMA GETIRILMESI EMTIA FIYATLARINDAKI GELISMELERIN TUKETICI ENFLASYONU VE URETICI MALIYETLERINE GECISKENLIGINI SINIRLAYACAKTIR.

26. PARA POLITIKASI KURULU (KURUL), POLITIKA FAIZI OLAN BIR HAFTA VADELI REPO IHALE FAIZ ORANININ YUZDE 37’DE SABIT TUTULMASINA KARAR VERMISTIR. KURUL AYRICA, MERKEZ BANKASI GECELIK VADEDE BORC VERME FAIZ ORANINI YUZDE 40’TA, GECELIK VADEDE BORCLANMA FAIZ ORANINI ISE YUZDE 35,5’TE SABIT TUTMUSTUR.

27. FIYAT ISTIKRARI SAGLANANA KADAR SURDURULECEK SIKI PARA POLITIKASI DURUSU TALEP, KUR VE BEKLENTI KANALLARI UZERINDEN DEZENFLASYON SURECINI GUCLENDIRECEKTIR. KURUL POLITIKA FAIZINE ILISKIN ATILACAK ADIMLARI ENFLASYON GERCEKLESMELERINI, ANA EGILIMINI VE BEKLENTILERINI GOZ ONUNDE BULUNDURARAK ARA HEDEFLERLE UYUMLU BICIMDE DEZENFLASYONUN GEREKTIRDIGI SIKILIGI SAGLAYACAK SEKILDE BELIRLEYECEKTIR. PARA POLITIKASI KARARLARI ENFLASYON GORUNUMU ODAKLI, TOPLANTI BAZLI VE IHTIYATLI BIR YAKLASIMLA ALINMAKTADIR. SON DONEM GELISMELERIN DE ETKISIYLE, ENFLASYON GORUNUMUNDE BELIRGIN VE KALICI BIR BOZULMA OLMASI DURUMUNDA PARA POLITIKASI DURUSU SIKILASTIRILACAKTIR.

28. KREDI VE MEVDUAT PIYASALARINDA ONGORULENIN DISINDA GELISMELER OLMASI HALINDE PARASAL AKTARIM MEKANIZMASI ILAVE MAKROIHTIYATI ADIMLARLA DESTEKLENECEKTIR. LIKIDITE KOSULLARI YAKINDAN IZLENMEYE VE LIKIDITE YONETIMI ARACLARI ETKILI SEKILDE KULLANILMAYA DEVAM EDILECEKTIR.

29. KURUL, POLITIKA KARARLARINI ENFLASYONU ORTA VADEDE YUZDE 5 HEDEFINE ULASTIRACAK PARASAL VE FINANSAL KOSULLARI SAGLAYACAK SEKILDE BELIRLEYECEKTIR. KURUL, KARARLARINI ONGORULEBILIR, VERI ODAKLI VE SEFFAF BIR CERCEVEDE ALACAKTIR.